Wtorek, 17 października 2017. Imieniny Antonii, Ignacego, Wiktora

Czym jest i jakie znaczenie ma dziś Wielki Post? [+SONDA]

2015-02-18 15:08:49 (ost. akt: 2015-02-18 17:00:10)
Posypanie głowy popiołem jest symbolem naszego wewnętrznego poddania się Woli Boga

Posypanie głowy popiołem jest symbolem naszego wewnętrznego poddania się Woli Boga

Autor zdjęcia: Oxh973 / wikipedia.pl

Karnawał za nami, czas więc zacząć Wielki Post. Dziś, w Środę Popielcową, proponujemy lekturę artykułu, z którego możemy dowiedzieć się jaka jest historia i cel obchodzenia postu.

Na początku obejmował tylko Wielki Piątek i Wielką Sobotę. Od III wieku trwał cały tydzień, a już na początku IV wieku, na pamiątkę czterdziestodniowego pobytu Jezusa na pustyni i czterdziestu lat wędrówki Izraelitów po ucieczce z Egiptu, został wydłużony aż do czterdziestu dni – Wielki Post, bo o nim mowa, jest dla Chrześcijan czasem niezwykle ważnym, ponieważ pb[przygotowuje do pełnego przeżycia świąt wielkanocnych[/b].
Od VII wieku za początek Wielkiego Postu uważana jest Środa Popielcowa. Przypada ona na 46 dni przed Wielkanocą, co wynika z faktu wyłączenia z okresu pokutnego wszystkich niedzieli. Tego dnia, zgodnie z tradycją chrześcijańską, kapłan posypuje głowy wiernych popiołem, który pochodzi z palm, święconych w Niedzielę Palmową w roku poprzednim. Popielec ma duże znaczenie symboliczne. Przypomina bowiem wiernym, wraz ze słowami kapłana, że Prochem jesteś i w proch się obrócisz. Środa Popielcowa jest ponadto dniem ścisłego postu, co oznacza, iż tego dnia katolicy powinni zachować wstrzemięźliwość od pokarmów mięsnych i ograniczyć liczbę posiłków sytych tylko do jednego w ciągu dnia.

Jedna wiara - wiele tradycji
Wielki Post jest przede wszystkim czasem pokuty i nawrócenia. W tym czasie kościół zachęca szczególnie mocno do postu, jałmużny i modlitwy. Wystrój świątyń jest skromny, znikają kwiaty, a kapłani przywdziewają fioletowe szaty, które w czwartą niedzielę zmieniają na różowe. Wierni mają okazję uczestniczyć m.in. w nabożeństwach Drogi Krzyżowej i Gorzkich Żali, mających charakter typowo pasyjny, budzących refleksje dotyczące życia i śmierci, pokuty, nawrócenia. Co ciekawe, Gorzkie Żale są tradycją wyłącznie polską, zapoczątkowaną w 1704 roku przez księdza Michała Bartłomieja Tarło z Kościoła św. Krzyża w Warszawie. Zazwyczaj odprawiane są w niedzielę.
Znacznie dłuższą tradycję ma natomiast nabożeństwo Drogi Krzyżowej, wywodzące się z Jerozolimy i rozpowszechnione w średniowieczu przez franciszkanów. W nabożeństwie tym katolicy uczestniczą w wielkopostne piątki i często także w pozostałe piątki całego roku. Warto ponadto wspomnieć, że każda z niedziel Wielkiego Postu ma swoją odrębną nazwę. Są to kolejno niedziele: wstępna, sucha, głucha, środopostna, czarna i palmowa. Czterdziestodniowy okres pokuty kończy Triduum Paschalne, czyli Wielki Czwartek, Wielki Piątek i Wielka Sobota – najważniejsze dni w roku liturgicznym katolików, upamiętniające mękę, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa. Bogata obrzędowość owych dni wprowadza w najstarsze i najbardziej uroczyste święto, Niedzielę Zmartwychwstania Pańskiego.

Post obejmował wszystkie dziedziny życia człowieka
Ówcześnie niewielu katolików wie jak bogata była dawniej tradycja Wielkiego Postu. Bardzo często odzwierciedlana była ona w specyficznych pokarmach i napojach. Chleb maczano w oliwie lub smarowano powidłami, śledzie podawano bez śmietany, z której rezygnowano także w przypadku kawy.
Bardzo często odzwierciedlana była ona w specyficznych pokarmach i napojach - chleb maczano w oliwie lub smarowano powidłami, śledzie podawano bez śmietany, z której rezygnowano także w przypadku kawy.
Fot. freeimages.com
Bardzo często odzwierciedlana była ona w specyficznych pokarmach i napojach - chleb maczano w oliwie lub smarowano powidłami, śledzie podawano bez śmietany, z której rezygnowano także w przypadku kawy.
Ta natomiast sporządzana była często z palonych żołędzi bez dodatku cukru. Rezygnowano z deserów, zamiast których pojawiały się małe „wiekuiste” ciasteczka. Ich nazwa wiąże się z tym, iż nadawały się do spożycia nawet pół roku po wypieku. Okres pokuty był odzwierciedlany także w strojach i biżuterii kobiet, które na ten czas przywdziewały ozdoby z czarnego agatu, hebanu i onyksu. Dzieciom bardzo często zabierano cenne zabawki, a zamiast bajek czytano żywoty świętych. Po dziś dzień, choć być może nie w tak rygorystycznej formie, zachowała się także tradycja rezygnacji z zabawy. Dawniej skoczne tańce zastępowane były smętnymi nokturnami i dumkami.

Czym dziś jest dla chrześcijan Wielki Post?
W wielu przypadkach, także zgodnie z nauką kościoła, jest on czasem większej wstrzemięźliwości w jedzeniu i piciu (wierni najczęściej odmawiają sobie największych pokus w postaci słodyczy i alkoholu), unikaniu hucznych zabaw, większym skupieniu na modlitwie, wielkopostnych ćwiczeniach, czy większej wrażliwości na potrzeby innych.
Jednym z postanowień Wielkopostnych może być pomoc biednym
Fot. OPS GL
Jednym z postanowień Wielkopostnych może być pomoc biednym
Wszystkie zachęty do postu ze strony Kościoła mają przede wszystkim na celu uświadomienie, że pierwszą i nadrzędną wartością w życiu każdego człowieka powinna być wiara i Bóg, który o wiele lepiej niż doczesne, namacalne i przemijające wartości, jest w stanie pokierować życiem człowieka.
J. P.
Czy na czas Wielkiego Postu robicie sobie postanowienia?
Tak. Zawsze robię postanowienia i się ich trzymam!
33.33%
Tak, ale rzadko udaje mi się tak długo wytrzymać...
13.33%
Nie, nigdy nie robię postanowień.
40%
Nie mam zdania.
13.33%
Polub nas na Facebooku:

Zobacz także

Komentarze (0)

Dodaj komentarz Odśwież

Dodawaj komentarze jako zarejestrowany użytkownik - zaloguj się lub wejdź przez FB